Hazırda dünyanın müxtəlif şəhərlərində hündürlüyü 1000 metri ötən və ya 1000 metrə yaxın olan göydələnlərin sayı yüzlərlədir. Maraqlısı budur ki, gün keçdikcə daha çox tikilən bu 1000 metrlik göydələnlər nəhəng batareya kimi də xidmət edə bilər. Belə ki, Dubai-dəki Burj Khalifa-nin yəni, dünyanın ən hündür binasının dizayneri olan şirkət, həm yaşayış yeri, həm də batareya kimi xidmət edəcək 1000 metrlik göydələnlərin inşasını planlaşdırır.
![1000 metrlik göydələnlər batareya](https://tedroid.com/media/2024/06/1000-metrlik-goydelenler-batareya-xidmet-1.webp)
Dünyanın ən hündür binası olan Dubaydakı Burj Khalifa-nın dizayneri Skidmore, Owings & Merrill (SOM) müxtəlif funksiyaları olan daha hündür strukturun mümkün olub-olmadığını araşdırmaq üçün Energy Vault ilə güclərini birləşdirib. Qeyd edək ki, ki Skidmore, Owings & Merrill 1 kilometr hündürlüyündə və eyni zamanda nəhəng cazibə qüvvəsi batareyası kimi fəaliyyət göstərəcək bir göydələn inşa etməyi planlaşdırır. Beləliklə, əgər bu plan həyata keçərsə 1000 metrlik nəhəng göydələnlər artıq batareya kimi də istifadə edilə bilər. Qeyd edək ki, hazırda 2 diqqətəlayiq fikir mövcuddur.
![1000 metrlik göydələnlər batareya](https://tedroid.com/media/2024/06/1000-metrlik-goydelenler-batareya-xidmet.webp)
Onlardan birincisi, hündür bir göydələnin zirvəsinə çəki qaldırmaq üçün günəş enerjisi kimi bərpa olunan mənbələrdən və ya standart elektrik şəbəkəsindən artıq enerji istifadə etməyi nəzərdə tutur. Elektrik enerjisi tələb olunduqda, ağırlığın sərbəst buraxılması və elektrik enerjisi istehsal etmək üçün generatorun işə salınması planlaşdırılır. Hündür binalar EVu adlanan GESS (qravitasiya enerjisinin saxlanması sistemi) ilə batareya kimi xidmət edə bilər, burada enerji 300 metrdən 1000 metrə qədər uzunluqda olan qüllələr vasitəsilə saxlanılır. EVu cazibə sisteminə əlavə olaraq, komanda EVc adlanan sistemi də təklif edir.
EVc EVu sisteminə oxşar məntiqlə işləyir, lakin böyük beton bloklar əvəzinə sudan istifadə edir. Göydələnin zirvəsinə göndərilən su, elektrik enerjisi lazım olduqda aşağı buraxılır və turbinlər vasitəsilə elektrik enerjisi istehsal etmək üçün istifadə olunur. Bu sistem artıq bu gün nasosla işləyən su elektrik stansiyalarında istifadə olunur. Hər iki ideya yaxşı səslənsə də, praktiki həyata keçirməkdə müəyyən çətinliklər var. Bu ağırlıqları dəstəkləmək üçün əlavə tikinti xərcləri, sistemin səmərəliliyi və saxlanması kimi məsələlərlə yanaşı, bəlkə də ən vacib problem, sistemin əhatə edəcəyi əraziyə görə, ofis və yaşayış yerləri olan göydələnin tikintisinin iqtisadi cəhətdən problemli olmasıdır.