İnsanların yeni məhsullara, tətbiqlərə və süni intellekt sistemlərinə necə reaksiya verəcəyini öyrənmək üçün gələcəkdə milyardlarla real istifadəçini ayrıca sınaqlara cəlb etməyə ehtiyac qalmaya bilər. Harvard, MIT və Stanford tədqiqatçılarının hazırladığı MatrAIx adlı yeni platforma dünya əhalisinə yaxın sayda – 8,3 milyard virtual insan profili yaradaraq insan davranışlarını rəqəmsal mühitdə simulyasiya etməyə imkan verir.
MatrAIx-in əsasını Persona 8B adlı nəhəng məlumat bazası təşkil edir. Burada 8,3 milyard virtual persona mövcuddur və onların hər biri insanın keçmişini, psixologiyasını, bacarıqlarını, davranışlarını və həyat tərzini əks etdirən 1290 fərqli parametr əsasında müəyyənləşdirilir. Məqsəd sadəcə təsadüfi milyardlarla profil yaratmaq deyil. Sistem real həyatda bir-biri ilə əlaqəli xüsusiyyətlər arasındakı münasibətləri mümkün qədər qorumağa çalışan sintetik məlumat yaratma üsullarından istifadə edir.
Tədqiqatçılar elmi istifadə üçün bu nəhəng bazadan seçilmiş təxminən 1 milyon yüksək keyfiyyətli personadan ibarət ayrıca məlumat dəsti də hazırlayıblar. Buraya 599 847 insan əsaslı və 400 min sintetik persona daxildir.
MatrAIx-in diqqətçəkən xüsusiyyəti bu virtual insanların sadəcə sorğulara cavab verən statik profillər olmamasıdır. Platformanın Playground sistemi persona agentlərinin müxtəlif rəqəmsal mühitlərdə fəaliyyət göstərməsinə imkan verir. Hazırda sistem sorğular, süni intellekt çatbotları, veb-saytlar və tətbiqlər daxil olmaqla dörd əsas mühiti dəstəkləyir.
Beləliklə, virtual istifadəçi veb-saytda hərəkət edə, süni intellekt köməkçisi ilə danışa, mobil və masaüstü tətbiqlərdən istifadə edə və qarşılaşdığı vəziyyətlərə öz personasına uyğun reaksiya verə bilir. Bu, şirkətlərə eyni məhsulu müxtəlif xüsusiyyətlərə malik böyük sayda virtual istifadəçi üzərində sınaqdan keçirmək imkanı yaradır.
MatrAIx daxilində 25-dən çox sahəni əhatə edən 1010 qiymətləndirmə tapşırığı hazırlanıb. Ticarət, proqram təminatı, maliyyə və səhiyyə kimi sahələr bunların arasındadır. Tədqiqatçılar sistem üzərində ümumilikdə 18 189 qiymətləndirmə sınağı həyata keçiriblər.
Məsələn, sistem məhsulun qiyməti artırıldıqda fərqli istifadəçilərin necə reaksiya verəcəyini, süni intellekt köməkçisi səhv etdikdən sonra istifadəçinin xidmətdən istifadəni davam etdirib-etdirməyəcəyini və ya tətbiqdə yaranan gecikmənin hansı həddə çatdıqda istifadəçi üçün qəbuledilməz olduğunu simulyasiya edə bilir. Beləliklə, eyni məhsulun müxtəlif demoqrafik, psixoloji və davranış xüsusiyyətlərinə malik insanlar üzərində yarada biləcəyi fərqli reaksiyaları əvvəlcədən araşdırmaq mümkün olur.
Tədqiqatçılar virtual personajların onlara verilən xüsusiyyətlərə nə qədər uyğun davrandığını da yoxlayıblar. Dörd fərqli mühitdə 10 davranış xüsusiyyəti üzrə aparılan 400 nəzarətli sınağın 366-da gözlənilən davranış düzgün şəkildə ortaya çıxıb və ya tələb olunan halda basdırılıb. Bu, sistemdə 91,5 faiz persona uyğunluğu qeydə alındığını göstərir.
Virtual insanların davranışlarını yaratmaq üçün müxtəlif böyük dil modellərindən istifadə etmək mümkündür. Bu sistemdə persona virtual insanın kimliyini, xüsusiyyətlərini və davranış meyllərini müəyyənləşdirir, böyük dil modeli isə həmin insanın konkret vəziyyətdə nə edəcəyini və necə cavab verəcəyini formalaşdırır.
Platformanın adı da təsadüfi seçilməyib və simulyasiya edilmiş dünya ideyasını məşhurlaşdıran “The Matrix” filminə açıq istinaddır. Bununla belə, MatrAIx yaradıcıları sistemin real insanları tamamilə əvəz etmək üçün nəzərdə tutulmadığını xüsusi vurğulayırlar.
Əsas məqsəd real istifadəçi araşdırmalarının bahalı, uzunmüddətli və böyük miqyasda aparılmasının çətin olduğu hallarda virtual insanlardan ilkin sınaq vasitəsi kimi istifadə etməkdir. Milyonlarla fərqli istifadəçi profilinin mümkün reaksiyasını əvvəlcədən simulyasiya etmək məhsulun real insanlara təqdim edilməsindən əvvəl potensial problemlərin aşkarlanmasına kömək edə bilər.
Başqa sözlə, MatrAIx hazırda 8,3 milyard real insanın rəqəmsal surətini yaratmayıb. Bunlar real şəxslərin şüurunun və ya şəxsiyyətinin kopyaları deyil, müəyyən xüsusiyyətlər əsasında yaradılmış 8,3 milyard mümkün insan profilidir. Buna baxmayaraq, belə sistemlərin inkişafı gələcəkdə məhsulların, xidmətlərin və hətta qərarların real dünyaya çıxarılmadan əvvəl bütöv virtual cəmiyyətlər üzərində sınaqdan keçirilməsi imkanını ortaya çıxarır.
