Roblox 8 yaşından platformadan istifadə edən bir uşağın istifadə şərtlərini qəbul etməsini əsas gətirərək ailəsinin şirkəti məhkəməyə vermək hüququnun məhdudlaşdırıldığını iddia edir. Şirkət hesab edir ki, istifadəçi şərtləri qəbul etdiyi üçün mübahisə adi məhkəmədə deyil, qapalı arbitraj prosesi ilə həll edilməlidir.
Məsələ 2024-cü ilin dekabrında, 13 yaşını tamamladıqdan bir həftə sonra həyatını itirən Audri Hayne ilə bağlıdır. Onun anası Xayme Zayts Roblox-a qarşı məhkəmə iddiası qaldırıb.
İddiada bildirilir ki, Audri Roblox-da zorakılığı, özünə zərər verməni və kütləvi hücumları təbliğ edən onlayn icmaların üzvləri ilə qarşılaşıb. Daha sonra həmin şəxslərlə əlaqələrin Discord və TikTok-da davam etdiyi iddia olunur. Ailənin sözlərinə görə, qız burada əlavə psixoloji təzyiq və manipulyasiya ilə üzləşib.
Audri Roblox və Discord-dan istifadə etməyə başlayanda cəmi 8 yaşı olub. Anası onun hesablarında valideyn nəzarətini aktivləşdirdiyini və platformaların təhlükəsizlik sistemlərinin uşağını qoruyacağını düşündüyünü bildirir.
Roblox isə məhkəməyə təqdim etdiyi sənədlərdə Audri və ailəsinin platformanın şərtlərini ən azı 28 dəfə qəbul etdiyini iddia edir. Şirkət bu rəqəmə hesabın yaradılmasını, istifadə şərtlərinin yenilənmiş versiyalarının altı dəfə qəbul edilməsini, iki hədiyyə kartından istifadəni və 19 dəfə Robux alınmasını daxil edir.
Burada əsas məsələ Roblox-un istifadə şərtlərindəki arbitraj qaydasıdır. Sadə dillə desək, Roblox bildirir ki, istifadəçi şərtləri qəbul edərkən şirkətlə yaranacaq müəyyən hüquqi mübahisələrin adi məhkəmədə və andlılar qarşısında deyil, arbitraj vasitəsilə həllinə də razılıq verir.
Audri-nin anası isə buna etiraz edir. O bildirir ki, 8 yaşlı uşaq arbitrajın nə olduğunu, hüquqi müqavilənin hansı nəticələr doğurduğunu və “Razıyam” düyməsinə basmağın illər sonra onun hüquqlarına necə təsir edə biləcəyini anlaya bilməzdi.
Ailənin vəkilləri də Audri-nin həmin vaxt azyaşlı olduğunu və buna görə belə hüquqi müqaviləyə müstəqil şəkildə razılıq vermək qabiliyyətinin olmadığını müdafiə edirlər.
Məhkəmə hələ Roblox-un arqumentini qəbul etməyib. Yəni hazırda 8 yaşında qəbul edilmiş istifadə şərtlərinin ailənin məhkəməyə müraciət hüququnu həqiqətən məhdudlaşdırıb-məhdudlaşdırmadığına dair yekun qərar yoxdur.
Discord da oxşar arqument irəli sürüb. Şirkət Audri-nin öz istifadə şərtlərini ən azı beş dəfə qəbul etdiyini bildirir. Həmçinin qızın 8 yaşında hesab yaradarkən özünü daha böyük göstərən doğum tarixi daxil etdiyi qeyd olunur. Discord-da hesab açmaq üçün minimum yaş 13-dür.
TikTok isə ayrıca olaraq platformasının Audri-nin ölümünə birbaşa səbəb olmadığını müdafiə edir.
Hadisə Roblox-un uşaq təhlükəsizliyi ilə bağlı ABŞ-də artan təzyiqlərlə üzləşdiyi bir vaxta təsadüf edir. Şirkətin uşaqlara zərər və istismar iddiaları ilə bağlı 150-dən çox federal məhkəmə işinin arbitraja keçirilməsini istədiyi bildirilir. ABŞ Senatında da Roblox-da uşaqların təhlükəsizliyi ilə bağlı ayrıca araşdırma başladılıb.
İndi məhkəmənin cavab verməli olduğu əsas sual budur: 8 yaşlı uşağın istifadə şərtlərində “Razıyam” düyməsinə basması ailəsinin illər sonra şirkəti məhkəməyə verməsinə mane ola bilərmi?
