Virtual olaraq qoxu almaq üçün cihaz yəni, əldə daşınıla bilən burun olfaktometri xüsusilə VR oyunlarda qoxu almağı mümkün edə bilər. İxtiraçılar onilliklərdir ki, filmlərə və ya televiziya şoularına “qoxu-hiss etmə” konsepsiyasını əlavə etməyə çalışırlar. İndi isə İsveç alimləri VR oyunlarında istifadə üçün belə bir sistem yaradıblar və bu texnologiya insanlara itirilmiş qoxu hissini bərpa etməyə belə kömək edə bilər. Stokholm Universitetinin professoru Jonas Olofsso-nun rəhbərliyi və Malmö Universitetinin tədqiqatçıları ilə burun olfaktometri kimi tanınan 3D çap edilmiş prototip cihaz hazırlayıblar.
Oyunlarda qoxu almaq üçün cihaz necə işləyir?
Hazırkı formada cihaz istifadəyə hazır olan HTC Vive əl konsolunun alt tərəfində quraşdırılıb. O, hər birində süngərəbənzər materialla hopdurulmuş fərqli ətirli maye olan 4 şaquli yönümlü ətir kamerası ilə təchiz olunub. Bundan əlavə, hər bir kamera yuxarı və aşağı pilləsiz bir klapan ilə bağlanır. Bu iki klapan bağlı qaldığı müddətcə istifadəçi içindəki mayenin iyini hiss edə bilməz. Amma cihaz işə salındıqda klapanlar müxtəlif dərəcələrdə açılır. Quraşdırılmış ventilyator daha sonra klapanların altından havanı yuxarı və aşağı bir ümumi boruya çəkir və birləşmiş qoxuları istifadəçinin burnuna doğru yayır. Müxtəlif qoxuları müxtəlif nisbətlərdə qarışdırmaqla yeni qoxuları əldə etmək mümkün olur. Bu xüsusiyyət, olfaktometrin qoşulduğu kompüterə oyunda fərqli qoxuları istifadəçiyə ötürməyə imkan verir. Əldə daşınıla bilən burun olfaktometri pult vasitəsilə aktivləşdirilə bilər.
Cihazın nümayişi zamanı alimlər istifadəçilər üçün şərablarla dolu bir oyun hazırlayıb. Həmin oyunda istifadəçilər hər bir şərabı qoxusu vasitəsilə ayırd etməyə çalışıb. Bu cihaz həmdə Covid-19 səbəbindən qoxu hissini itirmiş insanlara kömək ola bilər. Tədqiqatçıların fikrincə, prototipin ümumi material dəyəri təxminən 150 dollardır.
