Deepfake videolarının getdikcə reallaşdığı dövrdə Cornell Universitetinin tədqiqatçıları saxta məzmunla mübarizədə yeni addım atıblar. Onların hazırladıqları “səs-kodlu işıqlandırma” üsulu səhnəni işıqlandıran işıq mənbələrinə görünməz rəqəmsal su nişanlarını yerləşdirməklə videoların istehsaldan sonra yoxlanılmasına imkan verir. Beləliklə, artıq inanılmaz sürətdə çoxalan deepfake məzmunları görünməz işıq ilə aşkar ediləcək deyə bilərik.

Mövcud rəqəmsal su nişanı üsulları adətən videoda dəqiqə piksel detallarına gizli kodları daxil edir və yalnız uyğun cihazlar və ya proqram təminatı ilə işləyə bilər. Bununla belə, Cornell komandasının metodu su nişanını birbaşa fiziki işıq mənbəyinə yerləşdirdiyinə görə, ətraf mühitdə mövcud olan istənilən cihaz, istər peşəkar kameralar, istərsə də smartfonlar, bu kodları avtomatik olaraq qeyd edə bilər. Bu texnika proqramlaşdırıla bilən işıq mənbələrindən (monitorlar, studiya işıqları, xüsusi LED-lər) istifadə etməklə proqram təminatı vasitəsilə həyata keçirilə bilər. Proqramlaşdırıla bilməyən standart mənbələr üçün işığın parlaqlığında və tezliyində insan gözü üçün hiss olunmayan dəyişikliklər yaratmaq üçün poçt markası ölçüsündə çip əlavə edilə bilər.

Daxili kod çılpaq gözlə görünməyən işıq tezliyi və parlaqlığında incə dəyişikliklərdən ibarətdir. Hər bir işıq mənbəyi özünəməxsus kod yaradır, vaxt möhürlənmiş, aşağı rezolyusiyaya malik “kod videosu” yaradır. Şübhəli şəkillər bu kod videoları ilə müqayisə edildikdə, saxta əlavələr, silinmiş səhnələr və ya manipulyasiya edilmiş bölmələr asanlıqla müəyyən edilə bilər. Hətta üç fərqli müstəqil işıq kodu eyni səhnədə istifadə oluna bilər ki, bu da saxtakarlıq cəhdlərini xeyli çətinləşdirir. Sahə sınaqları göstərir ki, metod müxtəlif dəri tonlarında və müəyyən açıq şəraitdə ardıcıl nəticələr verir. Bununla belə, tədqiqatçılar bu texnologiyanın təkbaşına qəti həll olmadığını vurğulayırlar. Süni intellektlə işləyən saxta məzmun yaratma üsulları da daim inkişaf edir.














































