Vyana Texniki Universitetinin (TU Wien) tədqiqatçıları və məlumat saxlama startapı Cerabyte məlumat saxlama texnologiyasında çığır açan bir uğur qazanıblar. Komanda, əksər bakteriyalardan daha kiçik, cəmi 1,98 mikrometr kvadrat ölçüdə bir QR kodu hazırlamağı bacarıb.
Yeni mikro QR kodu o qədər kiçikdir ki, ona yalnız elektron mikroskopla baxmaq olar. Əsər bu yaxınlarda rəsmi olaraq Ginnesin Rekordlar Kitabına daxil edilib. Hazırlanmış struktur əvvəlki rekorddan təxminən 37% kiçikdir. Keramika filmi əsrlər boyu davam edə bilər. Hazırda sərt disklər və SSD-lər bir neçə il ərzində sıradan çıxa bilər. Lakin, TU Wien və Cerabyte tərəfindən hazırlanmış metod məlumatları nazik keramika filmlərinə emal edir. Adətən yüksək performanslı kəsici alətlərdə örtük kimi istifadə edilən bu material həddindən artıq istiliyə və təzyiqə son dərəcə davamlıdır.
A4 vərəqində 2 terabaytdan çox məlumat
Tədqiqat qrupu QR kodunu bu keramika səthinə emal etmək üçün fokuslanmış ion şüası texnologiyasından istifadə edib. Kodun hər pikseli təxminən 49 nanometr enindədir ki, bu da görünən işığın dalğa uzunluğundan təxminən on dəfə kiçikdir. Layihəyə rəhbərlik edən professor Paul Mayrhofer, strukturun adi optik mikroskoplarla görünməyəcək qədər kiçik olduğunu vurğulayır. Mayrhoferə görə, atom səviyyəsində naxışlar yaratmaq mümkün olsa da, bu cür strukturlar zamanla parçalana bilər, çünki atomlar yerini dəyişə və məlumat naxışını məhv edə bilər. Lakin, komanda bu problemi həll edib. Hazırlanmış mikrostruktur yalnız ultra kiçik deyil, həm də sabitdir və dəfələrlə oxuna bilər. Bu o deməkdir ki, məlumatlar əsrlər boyu pozulmadan saxlanıla bilər.
Bu keramika əsaslı saxlama texnologiyasının potensialı çox böyükdür. Tədqiqat qrupuna görə, sadəcə bir A4 vərəqində olan bir sahə 2 terabaytdan çox məlumat saxlaya bilər. Üstəlik, bu sistem elektrik enerjisi tələb etmir, soyutmaya ehtiyac duymur və məlumat mərkəzləri ilə müqayisədə daha az karbon izinə malikdir. Komanda hazırda prosesi daha sürətli və daha səmərəli etməyə diqqət yetirir. Sadə QR kodlarından daha mürəkkəb məlumat strukturlarının emalı üzərində iş aparılır. Texnologiya uğurla miqyaslandırılarsa, aşağı enerji istehlakı ilə uzunmüddətli elmi və mədəni arxivlər sahəsində inqilab edə bilər.
