İlon Mask 2027-ci ildən etibarən ABŞ-də yaşayan hər bir uşağa SpaceX şirkətinin bir səhmini hədiyyə etməyi planlaşdırdığını bildirib. İddia edilən təşəbbüs həyata keçirilərsə, milyonlarla uşaq dünyanın ən böyük kosmik texnologiya şirkətlərindən birinin səhmdarına çevrilə bilər.
Mask bu açıqlamanı oktyabrın 19-da sosial şəbəkədə paylaşıb. Onun sözlərinə görə, gələn il ABŞ-dəki hər uşağa bir SpaceX səhmi veriləcək və bu, gələcəkdə həyata keçiriləcək oxşar təşəbbüslərin ilki olacaq.
Açıqlama süni intellekt şirkəti Anthropic-in ictimai fayda fondunun yaradılması ilə bağlı qərarından sonra gündəmə gəlib. Mask şirkətin təşəbbüsünə münasibət bildirərkən vəsaitlərin fondlar vasitəsilə deyil, səhmlər şəklində birbaşa insanlara paylanmasını təklif edib.
Lakin proqramın necə həyata keçiriləcəyi hələ məlum deyil. Səhmlərin hansı yaş qrupuna veriləcəyi, uşaqların adına necə rəsmiləşdiriləcəyi və paylanmanın hansı mexanizmlə aparılacağı açıqlanmayıb.
ABŞ-də 18 yaşına çatmamış təxminən 72 milyon uşağın olduğu nəzərə alınarsa, təşəbbüs çərçivəsində eyni sayda SpaceX səhminin paylanması tələb oluna bilər.
Mənbənin məlumatına görə, SpaceX səhmləri oktyabrın 16-da birja ticarətini 146,03 dollar qiymətlə başa vurub. Bu göstərici əsasında 72 milyon səhmin ümumi dəyəri təxminən 10,5 milyard dollar təşkil edir. Lakin bu məbləğ səhm qiymətinə əsaslanan nəzəri hesablamadır və proqramın faktiki xərclərini göstərmir.
Bildirilir ki, Maskın SpaceX-də təxminən 6,4 milyard səhmi var. Bu isə şirkətin ümumi səhmlərinin 48,4 faizinə bərabərdir. Bununla belə, milyarderin uşaqlara öz səhmlərini paylayacağı, yoxsa başqa mexanizmdən istifadə edəcəyi məlum deyil.
Mənbədə SpaceX-in 12 iyun 2026-cı ildə SPCX birja kodu ilə ABŞ fond bazarına çıxdığı da qeyd olunur. İddiaya əsasən, şirkət ilkin kütləvi təklif zamanı səhmlərini 135 dollardan satışa çıxarıb və ümumilikdə təxminən 85,7 milyard dollar cəlb edib.
2002-ci ildə yaradılan SpaceX təkrar istifadə edilə bilən raketlər, Starlink peyk interneti və Starship kosmik gəmi proqramı ilə tanınır.
Maskın açıqladığı təşəbbüsün reallaşması ABŞ-də milyonlarla uşağın erkən yaşlardan investisiya aktivlərinə sahib olması baxımından qeyri-adi addım ola bilər. Ancaq proqramın hüquqi və maliyyə mexanizmləri açıqlanmadığından onun hansı şərtlərlə həyata keçiriləcəyi hələlik qeyri-müəyyəndir.
