Yarımkeçiricilər və smartfon dünyasında uzun müddətdir gözlənilən 1 nanometrlik (nm) prosessorların nə vaxt kütləvi istehsala buraxılacağı rəsmən məlum olub. Belçikada yerləşən və dünyanın ən böyük nanoelektronika tədqiqat mərkəzlərindən biri olan IMEC, çip sənayesinin gələcək onilliklər üçün nəzərdə tutulmuş yeni yol xəritəsini paylaşıb. Hesabatdan məlum olur ki, yarımkeçiricilərin fiziki sərhədlərini müəyyən edən “mur qanunu” yavaşlasa da, hələ tamamilə qüvvədən düşməyib. Lakin tam fərqli ölçülərə sahib, 1 nanometrdən kiçik və ultra-kompakt prosessorları cihazlarımızda görmək üçün təxminən 2034-cü ilə qədər gözləməli olacağıq.
Təqdim olunan plana əsasən, 2031-ci ilə qədər olan dövr sənayedə “Nanosheet” erası kimi tanınacaq. Hazırda TSMC və Intel kimi texnologiya nəhənglərinin inkişaf etdirdiyi 2nm, 1.6nm və 1.4nm (14A) kimi çiplər məhz bu köhnəlməyə doğru gedən arxitektura üzərində qurulacaq. Nanosheet dövrünün son məhsulu isə 2031-ci ildə gözlənilən 1nm sinfinə aid (A10) çiplər olacaq. 1 nanometr həddini keçmək və daha kiçik çiplər istehsal etmək üçün isə tamamilə fərqli bir arxitekturaya, CFET tranzistorlarına keçid tələb olunur. Mühəndislər bu yeni texnologiya sayəsində 2034-cü ildə 0.7nm (A7), 2036-cı ildə isə 0.5nm (A5) çiplərini təqdim etməyi hədəfləyirlər.
Yol xəritəsindəki ən uzaq hədəflər isə ağlasığmaz dərəcədə kiçik fiziki ölçüləri əhatə edir. Belə ki, 2043-cü ildən etibarən sənaye artıq 0.2nm (A2) dövrünə qədəm qoyacaq və burada yalnız bir neçə atom qalınlığında olan 2D materiallardan istifadə olunmağa başlanacaq. Əlbəttə ki, tranzistorların ölçülərini bu qədər kiçiltmək yalnız dizaynı dəyişməklə bitmir; bunun üçün çiplərə elektrik enerjisinin ötürülməsi sistemlərinin də tamamilə yenidən ixtira edilməsi planlaşdırılır. Bütün bu çətin proseslər yekunlaşdıqda, gələcəyin süni intellekt sistemləri və mobil cihazları təxəyyül sərhədlərini aşan bir performansa qovuşacaq.
